Những chính sách mới tại dự thảo NĐ sửa đổi, bổ sung NĐ số 72/2013/NĐ-CP

  • 27/05/2020
  • 14:25
(Mic.gov.vn) – Ngày 23/4/2020, dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định số 72/2013/NĐ-CP và Nghị định số 27/2018/NĐ-CP đã được công khai trên Cổng thông tin điện tử của Chính phủ và Bộ Thông tin và Truyền thông để lấy ý kiến. Dự thảo Nghị định có những chính sách mới liên quan đến hoạt động cung cấp thông tin trên mạng, đặc biệt trong các lĩnh vực cụ thể như trang thông tin điện tử tổng hợp, mạng xã hội, trò chơi điện tử trên mạng…

Đây là những chính sách được xây dựng trên cơ sở thực tế rà soát, kiểm tra hoạt động thông tin điện tử trên mạng và trên cơ sở kinh nghiệm quốc tế của một số nước, với mục tiêu vừa giải quyết được những bất cập trong công tác quản lý, vừa đảm bảo hài hòa với lợi ích,  nhu cầu của doanh nghiệp, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia thị trường dịch vụ.

 Ban biên tập sẽ lần lượt giới thiệu những điểm mới tại dự thảo Nghị định sửa đổi lần này đến bạn đọc.

Bài 1: Trang thông tin điện tử tổng hợp: Bổ sung quy định về liên kết sản xuất tin bài

Sau 12 năm thực hiện cấp giấy phép thiết lập trang thông tin điện tử tổng hợp (từ năm 2008), số lượng trang tin điện tử tổng hợp được cấp phép ở Việt Nam hiện nay khoảng hơn 1500 trang, trong đó gần có gần 2/3 là trang tin của các doanh nghiệp.
Các trang thông tin điện tử tổng hợp được khuyến khích phát triển với mong muốn góp phần cùng với báo chí trong việc truyền tải kịp thời thông tin chính thống đến người đọc, đẩy lùi các thông tin xấu, tin giả trên mạng. Trên thực tế hiện nay, nhiều trang tin tổng hợp của doanh nghiệp có lượng truy cập còn vượt xa các báo điện tử có uy tín.
 Ảnh minh họa. Nguồn: Internet
Tuy nhiên, sau một thời gian hoạt động, nhiều trang thông tin điện tử tổng hợp có xu hướng “báo hóa”, lợi dụng những kẽ hở của pháp luật để tự sản xuất tin bài như báo chí, đăng tải các nội dung có xu hướng tiêu cực, giật gân câu khách để tăng lượng truy cập. Khi đăng tải, các trang này chỉ tổng hợp những tin nóng, thậm chí còn xào xáo tin bài, đặt lại tít gây sốc, gây bức xúc trong xã hội. Có hiện tượng trang thông tin điện tử tổng hợp liên kết với báo chí để hợp pháp hóa nguồn tin, tự sản xuất tin, bài, dọa dẫm doanh nghiệp để ép quảng cáo.
Đây là lý do cơ quan quản lý nhà nước đặt vấn đề cần phải đưa ra những giải pháp để khắc phục tình trạng “báo hóa trang thông tin điện tử tổng hợp” đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động này.
Bổ sung quy định về liên kết sản xuất tin bài giữa trang tin tổng hợp với cơ quan báo chí
Điểm mới trong lĩnh vực này là quy định cho phép hoạt động liên kết sản xuất tin bài giữa doanh nghiệp và các báo điện tử ở một số lĩnh vực cụ thể, nhằm tạo thêm nguồn tin bài có chất lượng cho các cơ quan báo chí bởi thực tế hiện nay có một số trang tin tổng hợp của doanh nghiệp có khả năng sản xuất tin, bài chuyên nghiệp, có chất lượng và uy tín không kém tòa soạn các báo điện tử hiện đại.
Hoạt động liên kết có những yêu cầu cụ thể kèm theo, ví dụ như các trang tin liên kết giữa doanh nghiệp và các cơ quan báo chí điện tử phải sử dụng tên miền thứ cấp của tên miền báo điện tử; hoạt động liên kết sản xuất tin bài báo chí chỉ giới hạn trong các lĩnh vực: khoa học, công nghệ, kinh tế, văn hóa, thể thao, giải trí, quảng cáo, an sinh xã hội theo quy định của Luật Báo chí; cơ quan báo chí là đơn vị thực hiện thủ tục xin cấp phép trang tin liên kết, và phải chịu trách nhiệm kiểm duyệt nội dung trên trang tin liên kết của đơn vị mình.
Bổ sung quy định nhằm hạn chế tình trạng báo hóa trang thông tin điện tử tổng hợp”
Đặt mục tiêu hạn chế tình trạng “báo hóa trang thông tin điện tử tổng hợp”, dự thảo Nghị định sửa đổi có một số yêu cầu cụ thể đối với các trang tin trong cấp phép và hoạt động: Ví dụ: Các trang thông tin điện tử tổng hợp chỉ được tổng hợp thông tin chậm hơn 01 tiếng so với tin gốc; phải đặt link gốc ngay dưới bài dẫn lại; quy định cụ thể về các nội dung phải có trong giao diện tiêu đề để tránh nhầm lẫn báo chí; quy định về tên miền (chỉ sử dụng tên miền .vn); các trang tin phải  kết nối đến hệ thống giám sát của cơ quan quản lý nhà nước.
Ngoài ra, cũng tương tự trang tin liên kết với cơ quan báo chí, trang thông tin điện tử tổng hợp chỉ được tổng hợp thông tin về 01 lĩnh vực, trong số các lĩnh vực sau: khoa học, công nghệ, kinh tế, văn hóa, thể thao, giải trí, quảng cáo, an sinh xã hội, phù hợp với với ngành nghề đăng ký kinh doanh của doanh nghiệp.

Bài 2: Bổ sung quy định về mạng xã hội đa nền tảng dịch vụ, cho phép livestream thu phí

 – Khắc phục tình trạng các doanh nghiệp trong nước bị ”quản quá chặt” dẫn đến việc khó phát triển và tạo điều kiện hỗ trợ, khuyến khích doanh nghiệp trong nước xây dựng, phát triển mạng xã hội Việt Nam, giảm dần sự lệ thuộc vào mạng xã hội nước ngoài là hai mục tiêu đặt ra trong việc soạn thảo những quy định liên quan đến cung cấp dịch vụ mạng xã hội tại dự thảo Nghị định sửa đổi Nghị định 72/2013 NĐ-CP và Nghị định 27/2018/NĐ-CP.
Ảnh minh họa. Nguồn: Báo VietNamNet
Tính đầu năm 2020, Việt Nam có 624 mạng xã hội được cấp phép. Tuy nhiên, khoảng 90% mạng xã hội trong nước được cấp phép chỉ có lượng thành viên dao động trong khoảng vài nghìn người. Các quy định hiện hành về quản lý mạng xã hội đang áp dụng chung cho tất cả các mạng xã hội, từ mạng xã hội mới ra đời chỉ có vài thành viên, đến các mạng xã hội có hàng triệu thành viên, dẫn đến một số bất cập như:
Các quy định hiện hành về cấp phép mạng xã hội được cho là quá siết chặt với mạng xã hội mới xuất hiện, đang phát hành thử nghiệm, khiến cho các doanh nghiệp khởi nghiệp trên lĩnh vực này gặp nhiều khó khăn để hoạt động và phát triển.
Trong khi đó, quy định về quản lý nội dung trên mạng xã hội, nhất là với các mạng xã hội lớn có ảnh hưởng đến xã hội còn nhiều bất cập, lỏng lẻo, chưa điều chỉnh được một số hành vi, dịch vụ mới xuất hiện như: Tin giả, livestream, quảng cáo trên nền tảng mạng xã hội, thu phí và trả phí xem và đưa nội dung lên mạng xã hội…
Đó là tiền đề dẫn đến những sửa đổi, bổ sung tại dự thảo Nghị định sửa đổi.
Mạng xã hội trong nước có 10.000 thành viên thường xuyên hoặc có từ 1 triệu lượt người dùng hàng tháng mới phải cấp phép
Hiện nay, tất cả các mạng xã hội khi hoạt động đều phải cấp phép, tuy nhiên dự thảo Nghị đỉnh sửa đổi quy định mạng xã hội trong nước đạt đến một trong hai mốc: Có 10.000 thành viên thường xuyên hàng tháng trở lên, hoặc có 01 triệu lượt người sử dụng tương tác trong 01 tháng trở lên (thông qua kết quả đo của cơ quan quản lý) thì mới phải thực hiện thủ tục cấp phép, vì với lượng thành viên này, mạng xã hội đã bắt đầu có tác động lớn đối với xã hội.
Đối với các mạng xã hội trong nước mới thành lập, lượng thành viên ít, lượng truy cập chưa đạt mức phải cấp phép thì chỉ cần thông báo theo mẫu (không phải cấp phép), khi được cơ quan quản lý xác nhận đã thông báo thì bắt đầu được hoạt động theo quy định (có quy định trách nhiệm cụ thể với các mạng xã hội), nếu vi phạm vẫn bị xử lý theo quy định. Sau khi thông báo, Bộ Thông tin và Truyền thông sẽ gắn công cụ đo để theo dõi lượt tương tác và số thành viên thường xuyên của trang.
Bổ sung quy định để quản lý hiệu quả các mạng xã hội đa nền tảng dịch vụ.
Một trong những điểm ”đột phá” của dự thảo Nghị định là bổ sung các quy định về thu phí sử dụng dịch vụ dưới mọi hình thức và quy định cụ thể đối với việc cung cấp dịch vụ livestream trên mạng xã hội. Tuy nhiên, chỉ các mạng xã hội đã được cấp phép mới có các quyền này. Đối với hoạt động livestream của thành viên mạng xã hội, dự thảo Nghị định quy định: Chỉ những nội dung về hoạt động văn hóa, giải trí, quảng cáo, khoa học công nghệ, thưởng thức mới được phép sử dụng livestream. Cũng chỉ các tài khoản đã được định danh 2 lớp (xác thực tài khoản với tên thật và số điện thoại) mới được viết bài, đăng bình luận, livestream, tặng quà; nếu không chỉ được xem tin, bài.
 Đối với mạng xã hội đa dịch vụ có cung cấp dịch vụ khác thuộc các ngành nghề kinh doanh có điều kiện cần phải có giấy phép, giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh, dự thảo quy định tổ chức, doanh nghiệp phải thực hiện thủ tục đề nghị cấp giấy phép hoặc giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh và tuân thủ các quy định pháp luật chuyên ngành.
Trước thực tế hiện nay nhiều mạng xã hội cung cấp đa dịch vụ có nội dung vi phạm pháp luật tại một trong những dịch vụ cung cấp trên nền tảng, dự thảo quy định: Nhà cung cấp mạng xã hội cung cấp đa dịch vụ sẽ phải gỡ bỏ các dịch vụ chuyên ngành vi phạm pháp luật theo yêu cầu của cơ quan quản lý có thẩm quyền. Trường hợp không tuân thủ, cơ quan quản lý có quyền yêu cầu dừng hoạt động của mạng xã hội đa dịch vụ cho đến khi mạng xã hội này này thực hiện các yêu cầu gỡ bỏ nội dung vi phạm.
Ngoài ra, đối với tình trạng “báo hóa” mạng xã hội (mạng xã hội hoạt động như báo điện tử, như trang thông tin điện tử tổng hợp) đang diễn biến ngày càng phức tạp, gây bức xúc trong dư luận xã hội thời gian gần đây, dự thảo cũng bổ sung các quy định nhằm khắc phục tình trạng này, như quy định về điều kiện cấp phép, hoạt động, quy chuẩn đảm bảo an toàn thông tin; quy định có kiểm tra hoạt động thực tế trước khi cấp phép, bổ sung quy định về giao diện trang chủ mạng xã hội.
(còn tiếp)

Theo Cục PTTH&TTĐT

  • Nguồn tin: